Chemia w liceum - materiały do nauki

Stopień utlenienia

Stopień utlenienia to pojęcie proste a jednocześnie często w chemii spotykane. Pozwala nam pośrednio na konstruowanie struktury przestrzennej cząsteczek (wiemy ile wiązań utworzy dany atom), możemy dzięki niemu stwierdzić czy substancja będzie miała własności utleniające […]

Dysocjacja

Dysocjacja elektrolityczna to rozpad substancji na jony pod wpływem wody. Dysocjacji ulegają kwasy, zasady i sole. Tlenki nie dysocjują w wodzie. Kwasy dysocjują na kationy wodoru (protony) i aniony reszty kwasowej. Zasady dysocjują na kation metalu […]

Roztwory buforowe

Bufory Mieszaniny buforowe to mieszaniny posiadające pewną ważną cechę – kiedy dodajemy do nich kwasu lub zasady, praktycznie nie zmieniają one swojego pH. Normalnie dodatek nawet niewielkiej ilości kwasu zmniejsza pH dość znacząco. W przypadku […]

Czym są liczby kwantowe?

Nazwa brzmi dość tajemniczo. Samo pojęcie też nie jest tak proste do zrozumienia. Na szczęście nie zamierzam Ci tłumaczyć podstaw chemii i fizyki kwantowej, która jest bardzo skomplikowana i po prostu pomijana w liceum. Na […]

Co to jest hybrydyzacja?

W czasie powstawania cząsteczek orbitale atomowe łączą się ze sobą tworząc orbitale molekularne – czyli zwyczajnie mówiąc: wiązania. Badanie tego procesu udowodniło, że orbitale powłoki walencyjnej mogą ulegać przemianom, które prowadzą do utworzenia nowych orbitali, […]

Nadtlenki i ponadtlenki

Nadtlenki  Są to związki pierwiastków z tlenem, w których tlen występuje na -I stopniu utlenienia (posadają jon O22-). Mają działanie silnie utleniające i są związkami nietrwałymi:   Woda ulteniona: 3% roztwór nadtlenku wodoru w wodzie […]

Zastosowanie elektrolizy

Elektroliza znalazła zastosowanie przede wszystkim do otrzymywania pewnych związków (jak NaOH) oraz do oczyszczania metali. Omówimy poniżej kilka podstawowych zastosowań:-) Otrzymywanie NaOH. Stosowane się przede wszystkim dwie metody. Metoda przeponowa polega na elektrolizie solanki (solanka […]

Układ okresowy – tablica Mendelejewa czy Wernera?

Jeśli myślisz o Tablicy Mendelejewa to… mam niespodziankę. Otóż OBECNIE UŻYWANY UKŁAD OKRESOWY TO TABLICA WERNERA.   Słyszałeś o tym nazwisku? Jeśli miałeś porządnego, drobiazgowego nauczyciela chemii – na pewno tak. Niestety spora część nauczycieli […]

Różnorodność budowy jąder atomowych – co to są izotopy, izotony, izobary

Jądra atomów, jak wiesz, składają się z protonów i neutronów. Liczba protonów jest charakterystyczna dla danego pierwiastka – oznacza to, że każdy pierwiastek ma stałą, określoną liczbę protonów. Jeśli natkniesz się na przykład dwóch jąder […]

Reguła przekory Le Chatelier’a i Brauna

Reguła przekory Le Chatelier’a i Brauna określa zachowanie układu wytrąconego ze stanu równowagi. Nazywa się regułą przekory, bo układ zawsze robi Ci na przekór. Jak mu zabierzesz jakiś składnik – to on tak będzie zmienał […]

Reakcje jonowe

Na czym polegają reakcje jonowe? Reakcje jonowe to takie, które przebiegają w roztworach wodnych pomiędzy jonami i atomami lub cząsteczkami: reakcje strąceniowe BaCl2 + Na2SO4 → BaSO4 + 2NaCl zapis jonowy: Ba2+ + 2Cl– + 2Na+ […]

Promieniotwórczość pierwiastków

Niektóre jądra są nietrwałe. Mówi się także, że są zbyt ciężkie. Ma to swoje uzasadnienie – w tych jądrach jest duża przewaga neutronów w stosunku do protonów co czasem doprowadza do rozpadu takiego jądra na […]

Promieniotwórczość – jak jest niebezpieczna i jak niewiele o niej większość z nas wie? Polon-210 w akcji

Wiemy doskonale o tym, że promieniowanie w dużej dawce może być niebezpieczne. Wiemy też, że wykorzystuje się ją jako broń (choć na szczęście bardziej w celu postraszenia niż użycia). Jednak pociski atomowe to nie jedyne […]

Pasywacja metali

Pasywację można określić jako uodparnianie się metalu na działanie kwasu utleniającego (lub innego utleniającego czynnika). Polega na tym, że wierzchnia warstwa atomów ulega reakcji – tworzy się cienka warstewka związku, który dalej nie ulega już […]

Pamięć doskonała

Był taki człowiek, który inspirował badaczy, zadziwiał naukowców, fascynował otoczenie. Krąży o nim wiele anegdot. Niektóre historie z jego życia do tej pory zadziwiają i rozśmieszają – bowiem zdolności tego człowieka przysparzały mu czasem także […]

Określanie stopni utlenienia na podstawie konfiguracji elektronowej

Jak określić najwyższy i najniższy stopień utlenienia pierwiastka, mając jedynie jego konfigurację elektronową? Wykonamy razem krok po kroku określanie stopni utlenienia dla atomów siarki. Krok 1 -Określ pierwiastek jeśli chcesz, lub tego potrzebujesz, zsumuj wszystkie […]

Mangan i jego związki

Mangan Mangan – szary metal ciężki, w stanie czystym ma mniejszą odporność na korozję niż gdy zawiera domieszki. Używa się go do wzbogacania stopów – polepsza ich twardość i ciągliwość. Jest to bardzo ważny mikroelement. […]

Lód ma większą objętość niż woda. Czy tak to działa dla wszystkich substancji?

Wiesz doskonale, że taka sama ilość lodu i wody zajmuje inną objętość – lód zajmuje więcej miejsca niż jego ciekła wersja. Czy tak jest jednak zawsze? Czy mając różne substancje zawsze postać stała ma objętość […]

Konfiguracja manganu

Mangan, to metal należący do bloku d układu okresowego, posiadający 25 elektronów.   Konfiguracja pełna: 25Mn   1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s2 3d5   Konfiguracja klatkowa (zapis graficzny):   Mangan ma „bardzo ładną“ konfigurację elektronów […]

Jednostki temperatury

Najczęściej spotykasz się z dwiema wielkościami związanymi z temperaturą: Kelvinami i stopniami Celsjusza. (coś takiego jak „stopnie Kelvina“ nie istnieje! Mówimy po prostu: Kelviny). Z popularnych i powszechnie używanych istnieje jeszcze skala Fahrenheita. Kelvin a Celsjusz Skala […]